इरान र अमेरिकाबीचको तनाव फेरि खुला सैन्य टकरावतर्फ उन्मुख भएको संकेत देखिएको छ। दक्षिणी इरानका विभिन्न क्षेत्रमा अमेरिकी सेनाले हवाई आक्रमण गरेपछि इरानको इस्लामिक रिभोलुसनरी गार्ड कोर्प्स (आईआरजीसी) ले बहरेनमा रहेको अमेरिकी पाँचौं नौसैनिक बेडालाई लक्षित गर्दै ड्रोन आक्रमण गरेको दाबी गरेको छ।
इरानी सरकारी सञ्चारमाध्यमका अनुसार आईआरजीसीले जारी गरेको वक्तव्यमा अमेरिकी सैन्य कारबाही जारी रहे अझ कडा प्रतिकारात्मक कदम चालिने चेतावनी दिएको छ। इरानले आफ्नो भूमिमाथि भएको आक्रमणलाई सार्वभौमिकतामाथिको चुनौतीका रूपमा प्रस्तुत गर्दै आएको छ।
दक्षिणी इरानका रणनीतिक क्षेत्रमा अमेरिकी आक्रमण
अमेरिकी सेनाले जास्क, सिरिक र केश्म टापुसहित दक्षिणी इरानका केही स्थानमा लक्षित कारबाही गरेको पुष्टि भएको छ। इरानी स्रोतहरूका अनुसार सिरिकको बेमानी क्षेत्रमा रहेको दूरसञ्चार संरचना क्षतिग्रस्त भएको छ भने दुईवटा पानी ट्यांकी नष्ट भएका छन्।
बन्दर अब्बास, जास्क, सिरिक र केश्म क्षेत्रमा लगातार विस्फोटको आवाज सुनिएको स्थानीय सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन्। यी क्षेत्रहरू होर्मुज जलडमरूमध्य नजिक पर्ने भएकाले सैन्य र आर्थिक दृष्टिले अत्यन्त संवेदनशील मानिन्छन्।
हेलिकोप्टर घटनापछि बढ्यो तनाव
यो नयाँ तनावको पृष्ठभूमिमा अमेरिकी अपाचे हेलिकोप्टर खसालिएको घटनालाई हेरिएको छ। अमेरिकी पक्षका अनुसार होर्मुज जलडमरूमध्य नजिक गस्तीमा रहेको हेलिकोप्टरमाथि आक्रमण भएको थियो। दुवै चालक सुरक्षित उद्धार गरिए पनि वासिङ्टनले त्यसलाई गम्भीर सुरक्षा चुनौतीका रूपमा लिएको देखिएको छ।
अमेरिकी सेन्ट्रल कमाण्डले पछिल्ला आक्रमणहरूलाई “अनुपातिक प्रतिक्रिया” भनेको छ। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले पनि आवश्यक प्रतिकार गरिएको दाबी गर्दै कूटनीतिक संवाद अझै सम्भव रहेको संकेत दिएका छन्।
इरानको चेतावनी: ‘आक्रमणको जवाफ दिइन्छ’
इरानी विदेशमन्त्री अब्बास अराघचीले पछिल्ला घटनाक्रमपछि कुनै पनि आक्रमण वा धम्कीलाई जवाफविहीन नछोडिने स्पष्ट सन्देश दिएका छन्। तेहरानले लामो समयदेखि प्रतिरोध क्षमता कायम राख्नु आफ्नो सुरक्षा रणनीतिको केन्द्र रहेको बताउँदै आएको छ।
इरानी विश्लेषकहरूले पनि देशमाथिको कुनै सैन्य कारबाहीको प्रतिकार नगरे त्यसले कमजोरीको सन्देश जाने र भविष्यमा थप दबाब बढ्न सक्ने तर्क गरिरहेका छन्।
कूटनीति कि सैन्य प्रतिस्पर्धा?
पछिल्ला घटनाले युद्धविरामको सम्भावना झन् कमजोर बनाएको देखिन्छ। एकातर्फ अमेरिका र इरानबीच मध्यस्थतामार्फत वार्ताको प्रयास जारी छ भने अर्कोतर्फ सैन्य कारबाही र प्रतिकारको चक्र पनि तीव्र बन्दै गएको छ।
अहिलेसम्म अमेरिकी आक्रमणबाट मानवीय क्षतिको पुष्टि भएको छैन। तर होर्मुज जलडमरूमध्य आसपासको बढ्दो अस्थिरताले विश्व ऊर्जा बजार, समुद्री व्यापार र क्षेत्रीय सुरक्षामाथि नयाँ चिन्ता थपेको छ।
- अमेरिकाले जास्क, सिरिक र केश्म क्षेत्रमा सैन्य कारबाही गरेको पुष्टि
- इरानले बहरेनस्थित अमेरिकी पाँचौं बेडामाथि ड्रोन आक्रमण गरेको दाबी
- दक्षिणी इरानका विभिन्न क्षेत्रमा विस्फोट र हवाई सुरक्षा प्रणाली सक्रिय
- तेहरानले थप प्रतिकारको चेतावनी दिएको छ
- वार्ताको प्रयास जारी भए पनि सैन्य तनाव तीव्र बनेको संकेत
