इजरायल र लेबनानको सीमाक्षेत्रमा फेरि तनाव बढेको छ। इजरायली सेनाले लेबनानबाट प्रहार गरिएको एउटा रकेट आकाशमै खसालिएको दाबी गरेको छ। सेनाका अनुसार उक्त रकेट प्रक्षेपण गरिएको लन्चर पनि नष्ट गरिएको छ।
रकेट प्रहारपछि उत्तरी इजरायलका विभिन्न क्षेत्रमा हवाई आक्रमणको चेतावनी दिने साइरन बजेको थियो। पश्चिमी गालिली, किर्यात शमोना र आसपासका बस्तीमा सर्वसाधारणलाई सतर्क रहन भनिएको छ।
यसैबीच, अमेरिका र इरानबीच सम्भावित नयाँ सम्झौताबारे कूटनीतिक गतिविधि जारी रहेको संकेत देखिएको छ। इरानका विदेशमन्त्री अब्बास अराघचीले दुवै पक्षबीच सन्देश आदानप्रदान भइरहेको पुष्टि गर्दै वार्ताको नतिजा नआउँदासम्म विभिन्न अड्कलबाजीलाई महत्व दिन नहुने बताएका छन्।
इरानका प्रमुख वार्ताकार मोहम्मद बाघेर घालिबाफले पनि इरानको अधिकार पूर्ण रूपमा सुनिश्चित नगर्ने कुनै पनि सम्झौता स्वीकार्य नहुने स्पष्ट पारेका छन्। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको अध्यक्षतामा भएको पछिल्लो उच्चस्तरीय बैठकपछि पनि अन्तिम निर्णय भने हुन सकेको छैन।
सम्झौतामा के–के विषय समेटिने चर्चा?
अमेरिकी सञ्चारमाध्यममा आएका विवरणअनुसार प्रस्तावित समझदारीपत्रमा केही महत्वपूर्ण बुँदा समावेश हुन सक्ने चर्चा छ।
- अमेरिका र इरानबीचको युद्धविराम थप ६० दिन लम्ब्याउने प्रस्ताव
- हर्मुज जलडमरूमध्यमा जहाज आवतजावत पूर्ण रूपमा खुला राख्ने व्यवस्था
- इरानमाथिका केही आर्थिक प्रतिबन्ध हटाउने विषय
- इरानलाई तेल बिक्रीमा सहजता प्रदान गर्ने सम्भावना
- इरानले आणविक हतियार नबनाउने प्रतिबद्धता
- युरेनियम संवर्धन र उच्च संवर्धित युरेनियमको व्यवस्थापनबारे नयाँ वार्ता
- मानवीय सहायता र विदेशमा रोकिएका इरानी सम्पत्तिबारे छलफल
लेबनानमा इजरायली सैन्य अभियानप्रति युरोपको चिन्ता
दक्षिणी लेबनानमा इजरायलले सैन्य उपस्थिति विस्तार गरिरहेपछि युरोपेली देशहरूले चिन्ता व्यक्त गरेका छन्। मध्ययुगीन ब्यूफोर्ट किल्ला कब्जामा लिएपछि इजरायली प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतान्याहुले अझ गहिरोसम्म अभियान अघि बढाउने संकेत दिएका थिए।
फ्रान्सका राष्ट्रपति इमानुएल म्याक्रोँले दक्षिणी लेबनानमा भइरहेको सैन्य विस्तारलाई लिएर गम्भीर चिन्ता व्यक्त गर्दै युद्ध रोक्न आग्रह गरेका छन्। फ्रान्सले संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषद्को बैठक बोलाउन पहल गरेको छ।
बेलायत र जर्मनीले पनि पछिल्लो सैन्य कारबाहीको आलोचना गरेका छन्। उनीहरूले युद्धविरामको सम्मान गर्न र कूटनीतिक समाधान खोज्न सबै पक्षलाई आग्रह गरेका छन्।
ब्यूफोर्ट किल्लाको महत्व र बहस
ब्यूफोर्ट किल्ला दक्षिणी लेबनानको एक ऐतिहासिक तथा रणनीतिक स्थान मानिन्छ। १२औँ शताब्दीमा निर्माण गरिएको यो किल्ला विभिन्न कालखण्डमा सलादिनको सेनादेखि ओटोमन शासन, फ्रान्सेली प्रशासन र प्यालेस्टिनी मुक्ति संगठनसम्मको नियन्त्रणमा रहिसकेको छ।
इजरायलले सन् १९८२ मा पनि यो किल्ला कब्जा गरेको थियो। नेतान्याहुले यसको कब्जालाई सैन्य सफलताको प्रतीकका रूपमा प्रस्तुत गरेका छन्।
तर केही सुरक्षा विश्लेषकहरूले किल्ला कब्जाले मात्र हिज्बुल्लाहसँगको मूल समस्या समाधान नहुने बताएका छन्। उनीहरूका अनुसार सैन्य कारबाहीसँगै राजनीतिक र कूटनीतिक पहललाई पनि प्राथमिकता दिन आवश्यक छ।
