बंगलादेशमा दादुरा संकट, ५०० भन्दा बढी बालबालिकाको मृत्यु
बंगलादेशमा दशकयताकै भीषण दादुरा संकट फैलिएको छ। सरकारी तथ्यांकअनुसार पछिल्लो दुई महिनाभित्र मात्रै पाँच सयभन्दा बढी बालबालिकाको मृत्यु भएपछि सार्वजनिक स्वास्थ्य प्रणालीमाथि गम्भीर दबाब बढेको छ।
मार्च १५ यता संकलन गरिएको स्वास्थ्य विभागको विवरणअनुसार शनिबारसम्म मृत्यु संख्या ५१२ पुगेको छ। पछिल्लो २४ घण्टामै १३ बालबालिकाले ज्यान गुमाएका छन्।
संक्रमित बालबालिकाको संख्या तीव्र गतिमा बढिरहँदा राजधानी ढाकासहित देशका विभिन्न शहरका अस्पतालहरूमा बिरामीको चाप असामान्य रूपमा बढेको छ। दादुरा संक्रमित बालबालिकाका लागि छुट्टै वार्ड सञ्चालन गरिए पनि गम्भीर बिरामीका लागि आवश्यक आइसीयू बेड अभाव हुँदा उपचार व्यवस्थापन झन् कठिन बनेको चिकित्सकहरू बताउँछन्।
स्वास्थ्य अधिकारीहरूका अनुसार मार्चदेखि मे २३ सम्म देशभर ६२ हजारभन्दा बढी शंकास्पद दादुरा संक्रमण देखिएको छ। तीमध्ये कम्तीमा ८ हजार ४९४ संक्रमण प्रयोगशालाबाट पुष्टि भइसकेका छन्। सबैभन्दा बढी प्रभावित पाँच वर्षमुनिका बालबालिका रहेका छन्।
दादुरा अत्यन्त संक्रामक भाइरल रोग हो, जुन हाछ्युँ र खोकीमार्फत तीव्र रूपमा फैलिन्छ। संक्रमण भएपछि यसको कुनै विशेष उपचार छैन। निमोनिया, मस्तिष्क सुन्निने समस्या तथा गम्भीर श्वासप्रश्वास जटिलताका कारण धेरै बालबालिकाको मृत्यु भइरहेको चिकित्सकहरूले बताएका छन्।
अस्पतालमा चाप बढ्दो, गम्भीर अवस्थामा मात्रै पुग्दै बालबालिका
ढाकास्थित अस्पतालहरूमा कार्यरत चिकित्सकहरूका अनुसार धेरै बालबालिका अस्पताल आइपुग्दासम्म गम्भीर अवस्थामा पुगिसकेका हुन्छन्।
शहीद सुहरावर्दी मेडिकल कलेज अस्पतालका बालरोग विशेषज्ञ ऐनुल इस्लाम खानका अनुसार धेरै संक्रमित बालबालिकामा फोक्सो, घाँटी र आँखासम्बन्धी गम्भीर संक्रमण देखिएको छ।
पछिल्ला साताहरूमा बालरोग वार्डहरूमा बिरामीको चाप निरन्तर बढिरहेको छ।
स्वास्थ्यकर्मीहरूले कुपोषणलाई पनि संकटको मुख्य कारणमध्ये एक मानेका छन्। कमजोर आर्थिक अवस्थाका परिवारका धेरै बालबालिकाले नियमित खोप छुटाएको वा कुपोषणका कारण रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता कमजोर भएको पाइएको छ।
ग्रामीण क्षेत्र तथा न्यून आय भएका घना शहरी बस्तीहरूमा पछिल्ला महिनाहरूमा संक्रमण तीव्र रूपमा फैलिएको अधिकारीहरू बताउँछन्।
राजनीतिक अस्थिरतापछि खोप कार्यक्रम प्रभावित
संयुक्त राष्ट्रसंघीय बाल कोष (युनिसेफ) का अनुसार सन् २०२४ मा सरकारविरुद्ध भएको विद्यार्थी आन्दोलन र त्यसपछिको राजनीतिक अस्थिरताले बंगलादेशको नियमित खोप कार्यक्रम गम्भीर रूपमा प्रभावित भएको थियो।
त्यसक्रममा ठूलो संख्यामा बालबालिका नियमित प्रतिरक्षणबाट बाहिरिएका थिए।
युनिसेफकी बंगलादेश प्रतिनिधि राना फ्लावर्सका अनुसार सरकारले अहिले आपतकालीन खोप अभियान सञ्चालन गरिरहेको छ र हालसम्म करिब १ करोड ८० लाख बालबालिकासम्म खोप पुर्याइसकिएको छ।
तर स्वास्थ्य विभागले त्यसको प्रभाव तत्काल नदेखिने र संक्रमण नियन्त्रणमा आउन अझै समय लाग्न सक्ने चेतावनी दिएको छ।
विश्व स्वास्थ्य संगठनले पनि नियमित खोप दरमा आएको गिरावटलाई अहिलेको प्रकोपको प्रमुख कारण मानेको छ।
सरकारले केही जिल्लामा संक्रमण दर घट्न थालेको दाबी गरे पनि अस्पतालमा दैनिक भर्ना भइरहेका बालबालिकाको अवस्था हेर्दा संकट अझै पूर्ण रूपमा नियन्त्रणमा आएको देखिएको छैन।
स्वास्थ्य विज्ञहरूका अनुसार दादुरा विश्वकै सबैभन्दा संक्रामक रोगमध्ये एक भए पनि समयमै दुई मात्रा खोप लगाउन सके यसको जोखिम ठूलो मात्रामा रोक्न सकिन्छ।
